เตรียมพร้อมอย่างเข้าใจ
ก่อนตรวจและผ่าตัด
ค่อย ๆ เช็กทีละขั้น เพื่อให้วันตรวจราบรื่น เลือกหัวข้อที่ตรงกับนัดของคุณ
Choose your procedure. Use this guide together with your hospital’s individual instructions.
ใบคำสั่งของหน่วยรักษาสำหรับนัดของคุณเป็นหลัก หากสูตรยา เวลาอาหาร หรือน้ำดื่มไม่ตรงกับหน้านี้ ให้ติดต่อทีมก่อนเริ่ม ไม่ปรับหรือหยุดยาเอง และไม่ใช้สูตรเตรียมส่องกล้องแทนแผนผ่าตัด
เริ่มจาก 4 เรื่องนี้Before any procedure
- ยืนยันชื่อการตรวจ วัน เวลาเริ่มตรวจจริง เวลาไปถึง สถานที่ และเบอร์หน่วยตรวจ — เวลาไปถึงโรงพยาบาลอาจไม่ใช่เวลาเริ่มตรวจ
- เตรียมรายชื่อยา อาหารเสริม การแพ้ยา โรคประจำตัว ผลตรวจเดิม และแจ้งการตั้งครรภ์หรืออาจตั้งครรภ์
- ขอแผนเฉพาะสำหรับยาต้านเกล็ดเลือด/ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาเบาหวาน อินซูลิน ยากลุ่ม SGLT2 และยาลดน้ำหนัก/GLP-1 รวมถึงธาตุเหล็ก ห้ามหยุดเองAsk for an individual medicine plan. Do not stop blood thinners, diabetes or weight-loss medicines yourself.
- แจ้งโรคไต หัวใจล้มเหลว การจำกัดน้ำ กลืนลำบาก ท้องผูกมาก หรือเคยเตรียมลำไส้ไม่สะอาด ก่อนรับสูตรยา จัดผู้ใหญ่รับกลับหากได้รับยาระงับความรู้สึก
เตรียมลำไส้ก่อนส่องกล้องA clear plan, one step at a time
ลำไส้ที่สะอาดช่วยให้แพทย์มองเห็นเยื่อบุและติ่งเนื้อได้ชัดขึ้น หากเตรียมไม่พอ อาจต้องปรับแผนหรือเลื่อนตรวจ
ช่วงที่ยังรับประทานอาหารกากน้อยได้
ตัวอย่าง: ข้าวขาว โจ๊กไม่ใส่ผัก ไข่ ปลา หรือเนื้อไม่ติดมัน ตามช่วงเวลาที่หน่วยตรวจอนุญาต
หลีกเลี่ยงข้าวกล้อง ธัญพืช ถั่ว เมล็ดพืช ผักผลไม้ที่มีกากหรือเมล็ด ไม่ต้องงดหลายวันเอง; ผู้ท้องผูกมากหรือเคยเตรียมไม่สะอาดอาจได้รับแผนนานขึ้น
เมื่อถึงช่วง “น้ำใสเท่านั้น”
ตัวอย่าง: น้ำเปล่า น้ำซุปกรองใส น้ำแอปเปิลใสไม่มีกาก ชาหรือกาแฟไม่ใส่นมหรือครีม
ไม่ใช่น้ำใส: นม นมถั่วเหลือง สมูทตี น้ำผลไม้มีกาก โจ๊กและซุปข้น หลีกเลี่ยงเครื่องดื่มสีแดง ม่วง และแอลกอฮอล์
เวลาเปลี่ยนจากอาหารเป็นน้ำใส และเวลาหยุดดื่มทั้งหมด ต้องใช้ตามใบนัด ไม่ตีความว่า “งดอาหาร” เท่ากับดื่มน้ำได้ตลอดจนเริ่มตรวจFollow your unit’s exact solid-food and fluid cut-offs.
แผนสองช่วงที่คุณหมอใช้
เฉพาะผู้ที่ได้รับคำสั่ง NIFLEC รอบละ 1 ซอง ผสมน้ำ 2 ลิตร จำนวน 2 รอบจากทีมรักษาเท่านั้น ไม่ใช่สูตรสำหรับผู้เข้าชมทุกคน ตรวจชื่อยา ฉลาก และจำนวนซองที่ได้รับก่อนใช้ หากได้ยาอื่นหรือจำนวนไม่ตรง ให้ถามทีมก่อน
- วันก่อนตรวจ · 18:00–20:00 น.รอบเย็น: NIFLEC 1 ซอง ผสมน้ำ 2 ลิตรให้ละลาย ดื่มทยอยตามคำสั่งให้ครบช่วงเวลา
- วันตรวจ · 06:00–08:00 น.รอบเช้า: NIFLEC 1 ซอง ผสมน้ำ 2 ลิตรใหม่ ดื่มตามแผนที่ได้รับ รวมสองรอบเป็น 2 ซอง / สารละลาย 4 ลิตร
- ก่อนออกเดินทางเช็กเวลาหยุดดื่มทั้งหมด การเดินทาง ผู้รับกลับ และแจ้งหน่วยตรวจหากยังถ่ายเป็นกากหรือดื่มยาไม่ครบ
ต้องยืนยันเวลานัดก่อนใช้รอบเช้านี้
แนวทางทั่วไปให้เริ่มยารอบสุดท้ายประมาณ 4–6 ชั่วโมงก่อนเริ่มส่องกล้อง และดื่มเสร็จอย่างน้อย 2 ชั่วโมงก่อนเริ่มตรวจ ดังนั้นหากจบ 08:00 น. ไม่ควรใช้กับการเริ่มตรวจก่อน 10:00 น. และไม่ได้แปลว่านัด 10:00 น. ขึ้นไปใช้ได้ทุกราย ทีมต้องกำหนดเวลาให้ตรงกับนัดจริงและแผนระงับความรู้สึก ห้ามเลื่อนเวลาหรือบีบดื่มเองThe 06:00–08:00 schedule requires confirmation against your actual procedure time; it is not suitable for every morning appointment.
ผสมตามปริมาณน้ำที่กำหนด ไม่ผสมเข้มข้น ไม่เทผงเข้าปากแล้วดื่มน้ำตาม ไม่เพิ่มยาระบายหรือดื่มซ้ำเอง อยู่ใกล้ห้องน้ำ และดื่มน้ำใสเพิ่มเติมได้เฉพาะในช่วงและปริมาณที่ทีมอนุญาต ผู้จำกัดน้ำต้องมีแผนเฉพาะ
สังเกตอย่างไรว่าเริ่มสะอาด?
ช่วงท้ายมักถ่ายเป็นน้ำใสหรือเหลืองอ่อน ไม่มีเศษอุจจาระชัดเจน แต่สีอย่างเดียวรับประกันความสะอาดไม่ได้ ไม่หยุดยาที่สั่งเองเพราะเห็นว่าใส หากใกล้จบแผนแล้วยังขุ่นมากหรือเป็นกาก ให้ติดต่อหน่วยตรวจ ไม่เพิ่มยาเอง
คลื่นไส้ ดื่มไม่ครบ หรือไม่ได้ถ่าย ต้องทำอย่างไร?
หากคลื่นไส้มาก อาเจียน ดื่มต่อไม่ได้ หรือกินยาไม่ครบ ให้ติดต่อหน่วยตรวจเพื่อปรับแผน หากปวดท้องรุนแรง ท้องบวมขึ้น อาเจียนซ้ำ ไม่ผายลมหรือไม่ถ่าย อย่าฝืนดื่มต่อ ให้รับการประเมินทันที โดยเฉพาะผู้สงสัยลำไส้อุดตัน ห้ามเริ่มยาล้างลำไส้เอง
เมื่อไรต้องขอความช่วยเหลือทันที?
ปวดท้องรุนแรงหรือมากขึ้น เป็นลม สับสน ปัสสาวะน้อยมาก หายใจลำบาก หน้าหรือปากบวม หรือเลือดออกมาก ให้ไปโรงพยาบาลทันที ไม่รอแชทตอบ
เตรียมส่องกล้องกระเพาะอาหารEGD · fasting and a safe return home
- หากตรวจเฉพาะกระเพาะ โดยทั่วไปไม่ใช้ยาล้างลำไส้ หากตรวจร่วมกับลำไส้ใหญ่ ให้ใช้แผนร่วมที่หน่วยตรวจกำหนด
- ยืนยันเวลาอาหารมื้อสุดท้ายและเวลาหยุดน้ำจากใบคำสั่ง โดยทั่วไปงดอาหารอย่างน้อย 6 ชั่วโมง แต่ชนิดอาหาร โรคประจำตัว และวิธีระงับความรู้สึกอาจต้องใช้เวลาต่างกัน ไม่ใช้เวลานี้แทนคำสั่งเฉพาะ
- แจ้งกลืนลำบาก ฟันโยก ฟันปลอม ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ การแพ้ยา และปัญหาจากการดมยาหรือยาระงับความรู้สึกครั้งก่อน
- หากมีการตรวจ H. pylori ให้ถามว่าต้องปรับยาลดกรด ยาปฏิชีวนะ หรือยาบิสมัทหรือไม่ ยาบางชนิดมีผลต่อการตรวจ ไม่หยุดเอง
- หลังพ่นยาชาคอ รอจนทีมอนุญาตและกลืนได้ปลอดภัยก่อนกินหรือดื่ม หากได้ยาระงับความรู้สึก ให้ทำตามคำแนะนำในหัวข้อกลับบ้านด้านล่าง
เตรียมพร้อมก่อนผ่าตัดYour operation needs its own plan
ยืนยันชนิดการผ่าตัด ทางเลือก ประโยชน์ ความเสี่ยง และการประเมินกับศัลยแพทย์/วิสัญญีแพทย์ สูตรเตรียมส่องกล้องด้านบนไม่ใช่คำสั่งเตรียมผ่าตัด
ผ่าตัดลำไส้ใหญ่และไส้ตรงตามนัด
บางแผนใช้ยาล้างลำไส้ร่วมกับยาปฏิชีวนะชนิดรับประทาน ขึ้นกับตำแหน่งและชนิดผ่าตัด ให้รับใบคำสั่งเฉพาะจากทีม ห้ามซื้อยา เพิ่มยา หรือนำเวลาส่องกล้องมาใช้เอง
ผ่าตัดไส้เลื่อนหรือถุงน้ำดี
โดยทั่วไปไม่ต้องล้างลำไส้แบบส่องกล้อง เว้นแต่ศัลยแพทย์สั่ง ให้เน้นแผนยา การงดอาหารและน้ำ การประเมินก่อนผ่าตัด และการดูแลหลังกลับบ้าน
- ก่อนวันผ่าตัด: ทบทวนยา ผลตรวจ และข้อจำกัดการออกกำลัง แจ้งไข้ ไอ หอบ หรือการเจ็บป่วยใหม่กับทีม
- วันผ่าตัด: ทำตามคำสั่งอาบน้ำและดูแลผิวหนัง ไม่โกนขนบริเวณผ่าตัดเอง เตรียมเอกสาร ผลตรวจ ยาประจำตัว และผู้ดูแล
- การผ่าตัดฉุกเฉิน เช่น สงสัยไส้ติ่งอักเสบหรืออุดตัน: ไปโรงพยาบาล ไม่รอล้างลำไส้หรือเตรียมตัวตามตารางนี้
- ก่อนกลับบ้าน: ขอแผนอาหาร การลุกเดิน การดูแลแผล ยาแก้ปวด การกลับไปทำงาน/ยกของ/ขับรถ และวันติดตามให้ตรงกับการผ่าตัด ไม่ใช้จำนวนวันเดียวกับทุกคน
หลังตรวจและกลับบ้านRecovery and follow-up
- ถ้าได้รับยาระงับความรู้สึก ให้มีผู้ใหญ่รับกลับและอยู่ดูแลตามคำสั่ง โดยทั่วไป 24 ชั่วโมง งดขับรถ ใช้เครื่องจักร ดื่มแอลกอฮอล์ และลงนามเอกสารสำคัญในช่วงนี้
- เริ่มกินและดื่มเมื่อทีมอนุญาต หากตัดติ่งเนื้อ ตัดชิ้นเนื้อ หรือผ่าตัด ให้ใช้แผนอาหารและการกลับมาใช้ยาเฉพาะ ห้ามเริ่มยาที่หยุดไว้เองโดยไม่ทราบกำหนด
- รับผลเบื้องต้น วันติดตามผลชิ้นเนื้อ และเบอร์ติดต่อก่อนกลับ ผลชิ้นเนื้ออาจไม่ออกในวันตรวจ
- ปวดท้องหรือหน้าอกรุนแรง ไข้ อาเจียนซ้ำ หายใจลำบาก เลือดออกมาก หรืออุจจาระดำผิดปกติ ให้รับการประเมินทันที หลังผ่าตัดหากแผลแดงบวม มีหนอง หรืออาการแย่ลง ให้ติดต่อทีม ไม่รอวันนัด
เช็กก่อนออกจากบ้านYour final checklist
- ทราบเวลาไปถึงและเวลาเริ่มตรวจจริง
- ทราบเวลาหยุดอาหาร/น้ำ และแผนยาประจำตัว
- เตรียมครบตามแผน หรือแจ้งทีมแล้วหากทำไม่ครบ
- มีเอกสาร รายชื่อยา และผู้รับกลับตามที่กำหนด
- มีเบอร์หน่วยรักษา และทราบว่าจะติดตามผลที่ไหน
ไม่แน่ใจ ถามก่อนเริ่มได้ครับ
แจ้งชนิดการตรวจ วันและเวลานัด ชื่อยาที่ได้รับ และเรื่องที่สงสัย ไม่ต้องส่งเลขบัตรประชาชนหรือข้อมูลสุขภาพเกินจำเป็นผ่านแชททั่วไป เรื่องเร่งด่วนให้โทรหน่วยรักษาหรือไปโรงพยาบาล
สอบถามการเตรียมตัวเรื่องนี้For urgent symptoms, seek hospital care. Do not wait for a chat reply.
ข้อมูลทั่วไป · ปรับปรุง 1 พฤศจิกายน 2026 · แผนเวลา NIFLEC ตามข้อมูลที่ นพ.กิตติภพ แจ้งสำหรับผู้ได้รับคำสั่งเฉพาะ · อ้างอิง USMSTF/ASGE 2025, Meiji: NIFLEC, NHS: Colonoscopy, NHS: Gastroscopy และ SAGES: Selective bowel preparation · ความเป็นส่วนตัว